SPOSOBY NA ZDROWĄ JESIEŃ

Autor: Z dr Zofią Grudewicz, pediatrą i dr Andrzejem Grudewiczem, specjalistą medycyny rodzinnej, rozmawia Małgorzata Grosman.

Wrzody, depresja, opryszczka - to tylko część dolegliwości, które „lubią" jesień. Dlaczego o tej porze roku jesteśmy na nie szczególnie narażeni?  

 

Na co jesienią chorujemy najczęściej? Łapiemy katar, przeziębiamy się, cierpimy na wrzody, mamy opryszczki, co jeszcze?

 

Dr Andrzej Grudewicz: Rzeczywiście, jesienią poczekalnie gabinetów podstawowej opieki zdrowotnej zapełniają się głównie chorymi na infekcje układu oddechowego, ale jest to też okres zaostrzenia przewlekłych chorób stawów i kręgosłupa - zwyrodnień i dyskopatii, zaostrzenia choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, również chorób psychicznych. Należy jednak podkreślić, że wiele chorób straciło swój sezonowy charakter z różnych zresztą powodów. 

 

Na przykład? 

Choćby ,,sztandarowe" przeziębienie. Wiele osób jeździ samochodem lub pracuje w pomieszczeniach, gdzie jest klimatyzacja, co zbliża warunki, w jakich przebywamy, do tych jesiennych. No i przeziębia się na skutek zmian temperatury. Owrzodzenia żołądka czy dwunastnicy tracą swój sezonowy charakter m.in. z powodu powszechnego używania leków przeciwbólowych oraz leków przeciwwrzodowych, stresu, często stosowanej antybiotykoterapii. Schorzenia stawów i kręgosłupa coraz częściej wynikają z przeciążenia z powodu otyłości, siedzenia godzinami przed komputerem, nieergonomicznych warunków pracy, braku aktywności fizycznej.


JEDZENIE JAK NARKOTYK

Autor: Barbara Hołub

Szacuje się, że prawie 25 proc. ludzi jest podatna na uzależnienie się od jedzenia. Są to osoby, u których trzustka wytwarza zbyt dużo insuliny. Podatność nie oznacza jeszcze uzależnienia, lecz skłonność do objadania się. Jak ją pokonać? 

 

Istnieje wiele teorii próbujących wyjaśnić mechanizm uzależnienia od jedzenia. Większość naukowców uważa, że winien jest  neuroprzekaźnik o nazwie dopamina. To ona odpowiada za odczuwanie przyjemności, w tym przyjemności pojawiającej się po zjedzeniu posiłku. Naukowcy twierdzą, że osoby z nadmiernym apetytem mają mniej receptorów dopaminy. Receptory – upraszczając – to miejsca wrażliwe na neuroprzekaźniki. Dlatego osoba mająca mniejszą ilość receptorów, aby poczuć zadowolenie, musi zjeść więcej niż osoba z odpowiednią ilością receptorów. 

 

Uzależnienie czy nawyk? 

Naukowcy bezsprzecznie ustalili, że reakcje biochemiczne zachodzące w naszym mózgu po zjedzeniu cukrów i tłuszczy są podobne do tych, jakie zachodzą po spożyciu nikotyny, alkoholu czy substancji psychoaktywnych. Te ustalenia nie pomagają jednak osobie zmagającej się z nadmiernym apetytem dowiedzieć się, czy jest uzależniona od jedzenia, czy ma po prostu rozciągnięty żołądek.


ŻYCIE PO UDARZE

Autor: Małgorzata Grosman

Przychodzi nagle i wywraca całe życie do góry nogami. Jest wyzwaniem zarówno dla chorego, jak i jego bliskich. Udar mózgu dziś już nie wybiera – przydarza się nie tylko starszym, ale i całkiem młodym osobom.

 

W Polsce każdego roku dochodzi do udarów u około 70 tys. osób. Według innych danych rocznie mamy od 80 do 90 tysięcy przypadków udarów. Ta rozbieżność bierze się być może stąd, że uwzględnia się wśród tych ostatnich statystyk także przemijające niedotlenienia mózgu (TIA), które – jak nazwa wskazuje – same przechodzą. Brak reakcji w przypadku ich wystąpienia, podobnie jak i przy udarze, jest jednak poważnym błędem, bo według specjalistów u jednej trzeciej takich pacjentów w badaniach ujawnia się ognisko dokonanego udaru, a u połowy z nich udar wystąpi w ciągu 48 godzin od pojawienia się przemijających symptomów.  


Przejmujące statystyki 

Umiera co czwarty Polak, który doznał udaru, a wiele osób po udarze traci szansę na samodzielne życie. Co piąta z tych osób nie chodzi, prawie połowa potrzebuje pomocy w karmieniu, ubieraniu się czy korzystaniu z toalety.  


Zapytaj swojego farmaceutę o miesięcznik “Moje Zdrowie”!

Archiwum